Telefony komórkowe w szkołach – za czy przeciw?

Prezes zarządu Instytutu Spraw Obywatelskich apeluje, by od 1 września 2024 w polskich szkołach zaczął obowiązywać zakaz używania smartfonów oraz innych urządzeń elektronicznych. Za słowami poszły też czyny, bo pismo w tej sprawie trafiło już do Ministerstwa Edukacji Narodowej.

Nie da się ukryć, że wnioskodawcy mają twarde argumenty na poparcie swojej propozycji. Na przestrzeni ostatnich lat ukazało się wiele badań dotyczących wpływu telefonów na uczniów. Poza tym można też czerpać z doświadczeń innych krajów, które już wcześniej podjęły analogiczną decyzję. Z drugiej strony warto też przyjrzeć się perspektywie przeciwników wniesionego postulatu. Uwzględnienie wszystkich „za i przeciw” pozwoli na wypracowanie zdrowego kompromisu.

Trzeba uzbroić się w cierpliwość zanim strona rządowa dokładnie przeanalizuje problem i wyda oficjalne oświadczenie. W tym czasie warto przyjrzeć się przedstawionym argumentom, aby wyrobić sobie własne zdanie na ten temat. Poznaj kluczowe stanowiska w tej materii.

Telefony komórkowe w szkołach – geneza problemu

Tytułowy spór rozpoczął się właściwie niedługo po tym, gdy telefony komórkowe weszły do użytku powszechnego. Można zatem stwierdzić, że dyskusja na ten temat toczy się już bez mała od ćwierć wieku. Na początku tego stulecia młodzi ludzie z naturalną dla siebie otwartością zareagowali na nową technologię. W postawach dorosłych osób zdecydowanie częściej wybrzmiewało zaniepokojenie. Rodzice z obawą obserwowali swoje pociechy, które spędzały coraz więcej czasu przed wyświetlaczem.

Z ówczesnego niepokoju i różnicy poglądów zrodziła się polemika na temat wpływu telefonów komórkowych. W debacie było jednak zbyt wiele emocji i pochopnie stawianych tez. Wraz z upływem czasu udało się jednak obniżyć temperaturę sporu. Duża w tym zasługa szczegółowych statystyk i raportów dostarczanych przez renomowane ośrodki badawcze. Z ich pracy wynikało wiele konkretnych wniosków i danych, dzięki którym udało się sprowadzić dyskusję na bardziej merytoryczne tory.

Raport UNESCO „Smartphones in school? Only when they clearly suport learning” – czego dotyczy?

UNESCO stworzyło raport ukazujący wady systemu edukacji opartego na rozwiązaniach cyfrowych. Okazało się, że zbyt duże przywiązanie uczniów do urządzeń elektronicznych i korzystanie z nich na własną rękę może spowalniać postępy w nauce. Warto jednak podkreślić, że badanie nie służy potępieniu rosnącej roli technologii w procesie edukacji. Autorzy przestrzegają bardziej przed nieprzemyślanego korzystania z nowinek technicznych. Wyniki pochodzące z 14 krajów wykazały, że nawet nieużywany smartfon znajdujący się na wyciągnięcie ręki ucznia może skutkować rozkojarzeniem.

Zakaz telefonów komórkowych w szkołach

Na przestrzeni ostatnich lat kilka krajów zdecydowało się na zdecydowane ograniczenie uczniom możliwości używania smartfonów w szkole. Takie przepisy obowiązują, m.in. w Holandii, Francji, Grecji, Portugalii i Chinach. Warto też odwołać się do szwedzkich doświadczeń w tej materii. Po kilku latach szeroko zakrojonej cyfryzacji systemu edukacji, tamtejszy rząd zaczął wycofywać się ze wcześniejszego kierunku przemian. Decyzja została oparta na coraz większej liczbie specjalistycznych badań wykazujących negatywny wpływ urządzeń elektronicznych na postępy w nauce. W efekcie uczniowie znów mają korzystać z drukowanych podręczników i uczyć się odręcznego pisania.

Czy komórki mogą przydać się uczniom w szkołach?

Można przedstawić szereg konkretnych powodów, dla których warto pozostawić telefony komórkowe w szkołach. Z drugiej strony można też znaleźć równie mocne argumenty na poparcie zupełnie odwrotnego stanowiska. Nie ma tutaj jednoznacznej odpowiedzi. Trzeba przyjrzeć się poszczególnych wnioskom, ocenić ich znaczenie i na tej podstawie wypracować najrozsądniejsze rozwiązania. Przekonaj się zatem jak kwestia telefonów komórkowych w szkołach jest postrzegana przez obie strony sporu.

Zwolennicy telefonów komórkowych w szkole

1. Smartfon pozwala na szybkie sprawdzenie dat, wzorów matematycznych i wielu innych informacji. W związku z tym nie trzeba już uczyć się tego na pamięć. Dzięki temu można byłoby położyć większy nacisk na tłumaczenie zależności pomiędzy różnymi faktami albo przyswajanie technik nauki.
2. Wszystko wskazuje na to, że wraz z upływem czasu technologia będzie coraz ważniejszą częścią życia człowieka. W związku z tym szkoła powinna oswajać uczniów z przydatnymi nowinkami i uczyć identyfikować szkodliwe zjawiska takie jak phishing bądź fake news.
3. Uczniowie są już obecnie zbyt przyzwyczajeni do swoich smartfonów. Ograniczenie ich swobody w tym zakresie może powodować zniechęcenie do nauki.
4. Telefon pozwala na szybki kontakt z rodzicami bądź opiekunami.
5. Jeśli każdy posiada telefon, w razie zagrożenia można szybko powiadomić służby ratunkowe, a tym samym wszyscy stają się bezpieczniejsi.
6. Biegłość w obsługiwaniu technologii to umiejętność przyszłości. Szkoła mogłaby pomóc uczniom w rozwijaniu najbardziej perspektywicznych kompetencji.
7. Technologia pozwala na urozmaicenie edukacji.
8. Istnieje szeroka gama aplikacji mobilnych służących do usprawniania organizacji pracy i zarządzania czasem. Dzięki temu uczniowie mogliby uczyć się jeszcze wydajniej niż wcześniej.

Argumenty przeciwników korzystania z komórek w szkołach

Zwolennicy wprowadzenia zakazu używania telefonów w szkole przedstawiają szereg argumentów na poparcie swoich postulatów. Ich punkt widzenia opiera się na następujących założeniach:

1. Korzystanie ze smartfona powoduje rozproszenie, rozdrażnienie i trudności ze skupieniem uwagi. Takie symptomy występują zarówno krótkoterminowo, jak i w dłuższym horyzoncie czasowym.
2. Powszechność smartfonów w szkołach przyczynia się do nasilenia problemu cyberbullyingu. Oznacza to, że różne formy prześladowania jednych uczniów przez innych mogą być mniej widoczne na terenie szkoły, bo przenoszą się do sieci. W konsekwencji takie zachowania stają się trudniejsze do wykrycia przez nauczycieli.
3. Smartfony ograniczają prywatność nauczycieli i uczniów. Mogą oni być nieświadomi, że zostali nagrani albo sfotografowani.
4. Smartfony wpływają na osłabienie interakcji społecznych, również tych pomiędzy uczniami w środowisku szkolnym.
5. Nadmierne poleganie na technologii ogranicza rozwój zdolności do samodzielnego rozwiązywania problemów.

Czy można zabrać uczniowi telefon?

W celu odpowiedzi na to pytanie warto odnieść się do diagnozy Stowarzyszenia Demagog, które trudni się weryfikacją informacji w przestrzeni publicznej. Wedle obowiązujących przepisów, nauczyciel nie może zabrać uczniowi telefonu. Stanowi o tym przede wszystkim konstytucja w art. 64 dotyczącym prawa do własności. Niebagatelną rolę w tym kontekście odgrywa również prawo oświatowe. W art. 99 ust. 4 zobowiązano szkoły do określenia zakresu dopuszczalnego korzystania ze sprzętu elektronicznego. Nie ma tam jednak mowy o możliwości skonfiskowania urządzenia. Demagog przywołuje również stanowisko Rzecznika Praw Obywatelskich. Ten oświadczył, że szkoła nie ma prawa do zabrania własności ucznia.

Czy szkoła może całkowicie zakazać korzystania z telefonów komórkowych w szkole?

Zasady obowiązujące na terenie konkretnej placówki zostają zawarte w statucie szkolnym. Taki dokument dysponuje wystarczającą mocą, aby określić warunki korzystania z urządzeń elektronicznych podczas zajęć. Rada pedagogiczna może nawet nakazać pozostawianie telefonów w depozycie po wejściu do szkoły.

Wprowadzenie całkowitego zakazu to jednak postanowienie zbyt ciężkiego kalibru na statut. Trzeba byłoby zmienić obowiązujące prawo, aby telefony komórkowe zniknęły ze szkół. Właśnie dlatego zwolennicy zakazu apelują do Ministra Edukacji Narodowej o poparcie tej inicjatywy.

Telefon do nauki – jak wykorzystać smartfon do nauki?

Smartfon może stanowić skarbnicę wiedzy i niezrównaną pomoc naukową. Trzeba tylko korzystać z niego w umiejętny sposób. Jeśli chcesz uczyć się z pomocą telefonu, wypróbuj następujące narzędzia.

1. Nauka języków – Duolingo, Memrise, Busuu,
2. Tworzenie fiszek – Quizlet,
3. Organizacja pracy i sporządzanie notatek – Notion, Evernote,
4. Zarządzanie czasem – Focus Keeper, Google Calendar,
5. Komunikacja z innymi uczniami i wymiana informacji – Microsoft Teams, Slack, Discord, grupy tematyczne na Facebooku.
6. Kursy i poradniki – YouTube, Udemy, Coursera.

Jak uporać się z problemami technicznymi telefonu?

Jeśli chcesz skutecznie wykorzystać smartfona do nauki, powinien on być w pełni sprawny. W razie jakichkolwiek problemów technicznych warto zatem jak najszybciej przywrócić nienaganny stan techniczny. Profesjonalne wsparcie możesz znaleźć w serwisie pogwarancyjnym iClinica. Doświadczeni technicy sprawnie i skutecznie zrealizują takie usługi jak wymiana mikrofonu iPhone czy naprawa wyświetlacza iPhone. To jednak nie koniec możliwości. Pełną listę dostępnych napraw znajdziesz w cenniku.

W celu dostarczanie zepsutego sprzętu odwiedź serwis Apple Kraków, Wrocław, Warszawa lub Poznań. Jeśli jednak nie masz po drodze do żadnego z tych miast, skorzystaj z naprawy w trybie wysyłkowym. W takiej sytuacji należy zacząć od wypełnienia formularza na stronie głównej serwisu. Później postępuj wedle dalszych instrukcji.